ตำป่า
ความเป็นมาของตำป่า ตำป่าเป็นส้มตำดั้งเดิมของชาวอีสานที่มีประวัติความเป็นมายาวนาน ชื่อ “ตำป่า” มาจากการใช้วัตถุดิบที่หาได้จากป่า เช่น ไข่มดแดง แมงดา ปูนา และสมุนไพรพื้นบ้านต่างๆ เป็นอาหารที่สะท้อนวิถีชีวิตดั้งเดิมของชาวอีสานที่พึ่งพาธรรมชาติและป่าเป็นแหล่งอาหาร ส้มตำป่าจึงมีรสชาติเข้มข้น จัดจ้าน และมีความเป็นเอกลักษณ์ที่ไม่เหมือนส้มตำชนิดอื่น อาหารที่ควรทานคู่กับ ข้อดีของการรับประทาน ข้อควรระวังในการรับประทาน วัตถุดิบ อุปกรณ์ วิธีทำ เทคนิคการทำส้มตำให้อร่อย

ตำป่า
ความเป็นมาของตำป่า
ตำป่าเป็นส้มตำดั้งเดิมของชาวอีสานที่มีประวัติความเป็นมายาวนาน ชื่อ “ตำป่า” มาจากการใช้วัตถุดิบที่หาได้จากป่า เช่น ไข่มดแดง แมงดา ปูนา และสมุนไพรพื้นบ้านต่างๆ เป็นอาหารที่สะท้อนวิถีชีวิตดั้งเดิมของชาวอีสานที่พึ่งพาธรรมชาติและป่าเป็นแหล่งอาหาร ส้มตำป่าจึงมีรสชาติเข้มข้น จัดจ้าน และมีความเป็นเอกลักษณ์ที่ไม่เหมือนส้มตำชนิดอื่น
อาหารที่ควรทานคู่กับ
- ข้าวเหนียว
- ปลาเผา
- แจ่วบอง
- ไก่ย่าง
- ไส้กรอกอีสาน
- แกงหน่อไม้
ข้อดีของการรับประทาน
- ได้โปรตีนจากแมลงที่เป็นวัตถุดิบจากธรรมชาติ เช่น ไข่มดแดง
- ปูนาและแมงดามีแคลเซียมและแร่ธาตุสูง
- สมุนไพรพื้นบ้านในตำป่ามีสรรพคุณทางยา ช่วยเสริมภูมิคุ้มกัน
- ปลาร้ามีจุลินทรีย์ที่มีประโยชน์ต่อระบบย่อยอาหาร
- มีรสเผ็ดจัด ช่วยกระตุ้นการไหลเวียนโลหิต
ข้อควรระวังในการรับประทาน
- ปลาร้าดิบอาจมีเชื้อพยาธิหรือแบคทีเรีย ควรทานแต่ปลาร้าที่หมักได้ที่หรือผ่านการต้มสุก
- ผู้ที่มีปัญหาโรคกระเพาะควรหลีกเลี่ยง เนื่องจากมีรสจัด
- ผู้ที่มีปัญหาความดันโลหิตสูงควรระวัง เพราะมีปริมาณโซเดียมสูง
- แมงดาอาจทำให้เกิดอาการแพ้ในบางคน
- ไม่เหมาะสำหรับผู้ที่ไม่คุ้นเคยกับอาหารรสจัดหรือชาวต่างชาติที่เพิ่งเริ่มทานอาหารไทย
วัตถุดิบ
- มะละกอดิบซอย 1 ถ้วย
- ปลาร้า 3 ช้อนโต๊ะ (แบบดิบหรือต้มสุก ตามชอบ)
- ปูนา 2-3 ตัว
- แมงดา 1-2 ตัว (ตามชอบ)
- ไข่มดแดง 2 ช้อนโต๊ะ (ถ้ามี)
- ปลาดุกย่างหรือปลาส้ม หั่นเป็นชิ้นเล็ก 1/4 ถ้วย
- พริกขี้หนูสด 15-20 เม็ด
- กระเทียม 6-8 กลีบ
- มะเขือเทศลูกเล็ก 6-8 ลูก
- น้ำปลา 1-2 ช้อนโต๊ะ
- น้ำมะนาว 2-3 ช้อนโต๊ะ
- ถั่วฝักยาวหั่นท่อน 5-6 ฝัก
- มะเขือพวง 1/4 ถ้วย
- ใบมะกรูดซอย 3-4 ใบ
อุปกรณ์
- ครกไม้หรือครกหิน
- สาก
- มีดสำหรับหั่น
- เขียง
- ช้อนตัก
- ชามใส่ส้มตำ
วิธีทำ
- ใส่พริกและกระเทียมลงในครก ตำให้แตก
- ใส่ปลาร้า ตำให้เข้ากัน
- ใส่มะเขือเทศและมะเขือพวง ตำพอแตก
- ใส่ปูนาและแมงดา ตำให้เข้ากับเครื่องปรุง
- เติมน้ำปลาและน้ำมะนาว ตำให้เข้ากัน
- ใส่มะละกอซอย ตำเบาๆ ให้เข้ากับน้ำปรุง
- ใส่ปลาดุกย่างหรือปลาส้ม ตำเบาๆ
- ใส่ถั่วฝักยาว ตำเบาๆ อีกครั้ง ใส่ไข่มดแดง (ถ้ามี) และใบมะกรูดซอย
- ตำเบาๆ หรือคลุกเคล้า
- ชิมรสและปรับตามชอบ
เทคนิคการทำส้มตำให้อร่อย
- ใช้ปลาร้าคุณภาพดี หมักได้ที่ มีกลิ่นหอม
- ปูนาควรเลือกที่สดและมีขนาดพอดี
- ตำเครื่องปรุงให้ละเอียดก่อนใส่มะละกอ
- รสชาติของตำป่าควรมีรสเค็มนำ ตามด้วยเปรี้ยวและเผ็ด
- ใบมะกรูดซอยช่วยเพิ่มกลิ่นหอมและรสชาติให้มีเอกลักษณ์
- ตำแรงพอประมาณ ให้เครื่องปรุงเข้าเนื้อมะละกอ แต่ไม่เละเกินไป